Obserwuj

Bądź na bieżąco z prawem samorządowym. Zamów bezpłatny cotygodniowy newsletter.






Działy:
  • Gospodarka komunalna

    W dziale "GOSPODARKA KOMUNALNA" publikowane są artykuły dotyczące spółek komunalnych oraz zakładów budżetowych, jak również artykuły dotyczące poszczególnych działów gospodarki komunalnej, w tym gospodarki odpadami komunalnymi, gospodarki wodno-ściekowej, transportu publicznego.

  • Podatki

    W dziale "PODATKI" publikowane są artykuły dotyczące podatków i opłat publicznoprawnych, m.in. dotyczące podatku VAT, podatku od nieruchomości, opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i innych.

  • Finanse publiczne

    W dziale "FINANSE PUBLICZNE" publikowane są artykuły dotyczące szeroko pojmowanych zagadnień związanych z finansami publicznymi, m.in. artykuły dotyczące dochodów jednostek samorządu terytorialnego oraz dyscypliny finansów publicznych.

  • Zamówienia publiczne

    W dziale "ZAMÓWIENIA PUBLICZNE" publikowane są artykuły dotyczące problematyki zamówień publicznych, m.in. dotyczące sytuacji podmiotów komunalnych w toku postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Prezentowane są także najnowsze orzeczenie KIO oraz sądów w zakresie prawa zamówień publicznych.

  • Prawo cywilne

    W dziale "PRAWO CYWILNE" publikowane są artykuły dotyczące zagadnień cywilnoprawnych, m.in. umów oraz sporów przed sądami powszechnymi, których stroną są podmioty komunalne.

  • Nieruchomości

    W dziale "NIERUCHOMOŚCI" publikowane są artykuły dotyczące nieruchomości komunalnych oraz spraw związanych z innymi nieruchomościami, w których występują organy samorządu terytorialnego. Artykuły dotyczą w szczególności gospodarki nieruchomościami i planowania przestrzennego.

  • Procedury administracyjne

    W dziale "PROCEDURY ADMINISTRACYJNE" publikowane są artykuły dotyczące procedur, które prowadzone są przez organy samorządu terytorialnego. W szczególności artykuły dotyczą ogólnej procedury administracyjnej (KPA - Ordynacja podatkowa), procedury sądowoadministracyjnej, procedury uchwałodawczej oraz dostępu do informacji publicznej.

  • Ustrój

    W dziale "USTRÓJ" publikowane są artykuły dotyczące ustroju podmiotów komunalnych, w tym zagadnienia dotyczące statusu prawnego organów jednostek samorządu terytorialnego, związków międzygminnych czy radnych.

  • Inne

    W dziale "INNE" publikowane są artykuły związane z funkcjonowaniem podmiotów komunalnych, które ze względu na swoją tematykę nie zostały zakwalifikowane do innych kategorii.

02.10.2019

Charakter prawny porozumień międzygminnych

drukuj mail Share

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj

Prawotwórczy charakter porozumień nie powinien budzić wątpliwości. Przekazanie przez podmiot publiczny swoich zadań, w przypadku, gdy ich realizacji służyć mają np. kompetencje prawodawcze, bez wątpienia skutkuje zmianą właściwości organów na danym obszarze.

Artykuł dostępny jest dla zarejestrowanych użytkowników

Prawotwórczy charakter porozumień nie powinien budzić wątpliwości.  Przekazanie przez podmiot publiczny swoich  zadań, w przypadku, gdy ich realizacji służyć mają np. kompetencje prawodawcze, bez wątpienia skutkuje zmianą właściwości organów  na danym obszarze.

Przedmiotem porozumienia jest przekazanie przez określoną jednostkę samorządu terytorialnego (dalej: JST) swoich zadań na rzecz innej JST, wraz z wszelkimi ustawowo do niej przypisanymi prawami i obowiązkami, o charakterze publicznoprawnym.  Prawotwórczy charakter porozumień nie powinien budzić wątpliwości. Przekazanie przez podmiot publiczny swoich  zadań, w przypadku, gdy ich realizacji służyć mają np. kompetencje prawodawcze, bez wątpienia skutkuje przecież zmianą właściwości organów  stanowiących prawo na danym obszarze. Przesądza to tym samym o zmianie treści norm ustrojowego prawa powszechnie  obowiązującego, i to wyrażonego w aktach rangi ustawowej w zakresie, w jakim określają one właściwość terytorialną (obszarową) poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego. Przekazanie zadań wraz z kompetencją prawodawczą zatem   bez wątpienia wywołuje  skutek prawny nie tylko w stosunku do organów JST zawierających porozumienie, ale także przyszłych adresatów  podejmowanych przez JST przejmującą zadania na podstawie porozumienia działań, zwłaszcza prawotwórczych.

Porozumienie zawiera zatem postanowienia określające elementy zawierające  treść norm prawa o charakterze generalnym i abstrakcyjnym, a więc norm o cechach właściwych dla norm prawa. Treść porozumień przyjęta musi zostać w formie stosownych uchwał organów stanowiących (odpowiednio gmin, powiatów, bądź sejmików wojewódzkich), a następnie podpisana przez organy wykonawcze jednostek, jako stron porozumienia. Taki, wymagający zaangażowania wielu organów tryb zawierania porozumień nie może jednak stanowić podstawy dla kwestionowania  charakteru porozumień, jako źródła prawa powszechnie obowiązującego.  W świetle postanowień Konstytucji prawo miejscowe  stanowione może być przez organy terenowe, w tym organy samorządu terytorialnego. Organami  samorządu terytorialnego, stosownie do art. 169 Konstytucji RP, są  zarówno  organy stanowiące, jak i wykonawcze. W kontekście trybu zawierania porozumień  stwierdzić należy, że uczestniczą w nim zarówno organy stanowiące, jak i wykonawcze  obu jednostek je zawierających. Porozumienie jest bowiem podpisywane przez wójta, jednak po uprzednim przyjęciu stosownej uchwały przez organ stanowiący, który zaaprobować powinien nie tyle sam fakt zawarcia porozumienia, co zawarcie porozumienia o określonej treści.

W świetle Konstytucji RP warunkiem wejścia w życie aktów prawotwórczych powszechnie obowiązujących,  w tym nośników prawa miejscowego jest ich opublikowanie. W przypadku źródeł typowych takich, jak uchwały rady gminy, powiatu czy sejmiku zawierających normy prawa powszechnie obowiązującego, ich publikacja uregulowana została w sposób ogólny ustawą o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych[1]. Także porozumienia JST publikowane są w odpowiednich dziennikach promulgacyjnych (dziennikach urzędowych wojewody), co zostało  w sposób szczególny uregulowane  ustawami ustrojowymi (tak np. art. 5 ust. 3 u.s.p[2]. oraz art. 8 ust. 3 u.s.w[3].), a niezależnie od tego uregulowane ustawą o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych. Jako źródła prawa powszechnie obowiązującego porozumienia mogą określać dzień wejścia w życie zgodnie z zasadami techniki prawodawczej z wszelkimi tego konsekwencjami prawnymi. Nieokreślenie tego terminu skutkuje ich wejściem w życie na zasadach ogólnych tj. po upływie 14 dni od dnia opublikowania licząc, z jednym zastrzeżeniem. W przypadku powiatowej ustawy ustrojowej prawodawca w art. 73 ust. 2 nakazuje do porozumień między-powiatowych w zakresie nimi nieuregulowanymi, stosować odpowiednio przepisy dotyczące związków powiatowych. W przypadku niewskazania  w takim porozumieniu momentu jego wejścia w życie, wchodzić będzie ono w życie z dniem jego ogłoszenia,  zgodnie z postanowieniami art. 65 ust. 3 u.s.p., w myśl którego przejście praw i obowiązków na związek następuje w dniu ogłoszenia statutu, który jest  jednocześnie dniem nabycia przez związek osobowości prawnej (art. 67 ust. 4 u.s.p.). Podobne uregulowanie znajdowało się również w ustawie o samorządzie gminnym w art. 75 u.s.g., który uchylony został ustawą o zmianie o samorządzie gminnym, o samorządzie powiatowym, o samorządzie województwa, o administracji rządowej w województwie oraz o zmianie niektórych innych ustaw z 11 kwietnia 2001 r.[4]. Postanowienie art. 73 ust. 2 u.s.p. wymusza na zawierających porozumienie powiatowe, określenie terminu jego wejścia w życie, jeśli zawierający porozumienie chcą uniknąć niekorzystnych konsekwencji zeń wynikających.

 


[1] Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, tj. Dz.U. 2019 poz. 1461.

[2] Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym, tj. Dz.U. 2019 poz. 511

[3] Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa, tj. Dz.U. 2019 poz. 512

[4]Ustawa z dnia 11 kwietnia 2001 r. o zmianie ustaw: o samorządzie gminnym, o samorządzie powiatowym, o samorządzie województwa, o administracji rządowej w województwie oraz o zmianie niektórych innych ustaw, Dz.U. 2001 nr 45 poz. 497

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj
DZIAŁY:
Ustrój

Autor artykułu

Prof. UAM dr hab. Krystian Ziemski

radca prawny w Kancelarii Prawnej Dr Krystian Ziemski & Partners w Poznaniu, profesor nadzwyczajny na WPiA UAM, Senior Partner, ekspert w zakresie prawa administracyjnego, prawa samorządu terytorialnego oraz energetycznego

Więcej z Praktyki §

Wydarzenia PDS

Więcej wydarzeń

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj