Przekształcenie drogi publicznej w drogę wewnętrzną

W ocenie Wojewody Wielkopolskiego przepisy nie przewidują przekształcenia drogi publicznej w drogę wewnętrzną.

Rada gminy podjęła uchwałę w sprawie pozbawienia kategorii drogi gminnej poprzez wyłączenie z użytkowania jako drogi publicznej. W uzasadnieniu wskazano, że z uwagi na projektowany przebieg drogi wojewódzkiej dotychczasowa gminna droga publiczna zostanie podzielona. Miało to doprowadzić to do tego, że jeden z jej fragmentów (oznaczony jako „A”) faktycznie utraci znaczenie jako droga publiczna. Jednocześnie stwierdzono, że odcinek ten wciąż będzie miał pośredni dostęp do drogi wojewódzkiej oraz że pozbawienie go charakteru publicznej drogi gminnej umożliwi uregulowanie stanu prawnego nieruchomości.

Wojewoda Wielkopolski wydał rozstrzygnięcie nadzorcze, stwierdzając nieważność uchwały w całości[1].

Organ nadzoru wyszedł od art. 10 ust. 1-3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych[2], określającego organy właściwe do pozbawiania dróg publicznych ich kategorii i odpowiednią procedurę. Wojewoda zaznaczył, że pozbawienie drogi publicznej jej dotychczasowej kategorii co do zasady wiąże się z nadaniem jej innej kategorii drogi publicznej. Wyjątkiem od tej reguły jest sytuacja, w której następuje wyłączenie drogi z użytkowania – wówczas nie nadaje się drodze nowej kategorii. Wojewoda stwierdził, że zgodnie z orzecznictwem dotyczyć to powinno przede wszystkim takich sytuacji, w których dana droga staje się zbędna dla użytku publicznego i jest likwidowana.

Analiza uzasadnienia doprowadziła organ nadzoru do wniosku, że w danej sprawie nie dojdzie do uniemożliwienia korzystania z drogi przez dotychczasowych i nowych użytkowników. Wojewoda wskazał, że pozbawienie kategorii drogi publicznej w sytuacji, w której droga wciąż służy ruchowi pojazdów, rażąco narusza art. 10 ust. 3 u.d.p.

W ocenie Wojewody lokalny prawodawca de facto zmierzał do pozornego wyłączenia drogi z użytkowania. W konsekwencji doszło do istotnego naruszenia prawa.

Stanowisko Wojewody Wielkopolskiego znajduje odbicie w orzecznictwie sądów administracyjnych, o którym pisałem w artykule „Czy możliwe jest przekształcenie drogi gminnej w drogę wewnętrzną?”. Ponad rok temu w tym kierunku orzekł również NSA w wyroku z dnia 14 maja 2025 r., sygn. II GSK 16/22, który uchylił wychodzący od odmiennych założeń wyrok WSA w Szczecinie.

[1] Rozstrzygnięcie nadzorczeNR NP-II.4131.1.187.2026.9 Wojewody Wielkopolskiego z dnia 28 sierpnia 2025 r. (Dz. U. z 2026 r. poz. 6477).

[2] Dz. U. z 2025 r. poz. 889 ze zm. Dalej: u.d.p.