Zakres nieujawniania w CRU informacji o umowach pracowniczych

Wynikiem długotrwałego ścierania się opozycyjnych stanowisk dotyczących zakresu jawności informacji o umowach zawieranych przez jednostki sektora finansów publicznych, pozostaje wyłączenie obowiązku publikacyjnego względem umów z zakresu prawa pracy. Pomimo że wyłączenie sformułowano z odesłaniem do przepisów P.z.p., funkcjonujących już wiele lat na gruncie zamówieniowym, to jednak precyzyjne określenie granic wyłączenia jest zadaniem utrudnionym.

Umowy wyłączone

Zgodnie z przepisem art. 34a ust. 5 pkt 2) u.f.p. w CRU nie zamieszcza się informacji o umowie, o której mowa w art. 11 ust. 2 pkt 1 P.z.p., tj. z zakresu prawa pracy. Uzasadnionych wątpliwości nie powinno budzić, że ustawa nie ogranicza przedmiotowego zwolnienia jedynie do umów regulowanych przepisami ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. Do umów, które zostały objęte wyłączeniem z art. 11 ust. 2 pkt 1 ustawy P.z.p. należy zaliczyć umowy o pracę, zarówno zawarte na czas nieoznaczony, oznaczony, na okres próbny, czy np.: o zastępstwo, czy umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego. Z odwołaniem do przepisu – chociaż nie bez wątpliwości – art. 22 § 1¹ k.p., za wyłączone uznaje się również kontrakty menadżerskie (zob. Komentarz UZP do P.z.p.[1]).

Umowy okalające stosunek pracowniczy

Większe wątpliwości ujawniają się w związku z umowami powiązanymi ze stosunkiem pracowniczym. We wskazanym zakresie każda sytuacja (konstrukcja kontraktowa) winna doznać indywidualnej oceny, jednakże celem jej ułatwienia warto wskazać na kilka przykładów.

Zgodnie z art. 103³ k.p. „Pracodawca może przyznać pracownikowi podnoszącemu kwalifikacje zawodowe dodatkowe świadczenia, w szczególności pokryć opłaty za kształcenie, przejazd, podręczniki i zakwaterowanie.”. Uszczegółowieniem przywołanego przepisu pozostaje regulacja art. 103⁴ k.p. zgodnie z którą:

„§ 1. Pracodawca zawiera z pracownikiem podnoszącym kwalifikacje zawodowe umowę określającą wzajemne prawa i obowiązki stron. Umowę zawiera się na piśmie.

§ 2. Umowa, o której mowa w § 1, nie może zawierać postanowień mniej korzystnych dla pracownika niż przepisy niniejszego rozdziału.

 § 3. Nie ma obowiązku zawarcia umowy, o której mowa w § 1, jeżeli pracodawca nie zamierza zobowiązać pracownika do pozostawania w zatrudnieniu po ukończeniu podnoszenia kwalifikacji zawodowych.”

Pomimo że w ww. zakresie pojawia się konstrukcja odrębnej umowy zawieranej z pracownikiem, to jednak pozostaje ona integralnie powiązana ze stosunkiem głównym, tj. stosunkiem pracy. Ponadto na podstawie wskazanej umowy nie nabywa się wprost określonych świadczeń, lecz przyznaje się dodatkowe świadczenia pracownikowi, który stanowi element mozaiki struktury zasobu wewnętrznego. W tym kontekście warto odnotować, że zgodnie z motywem 5 dyrektywy 2014/24/UE, „żaden przepis w niniejszej dyrektywie nie zobowiązuje państw członkowskich do zlecania podmiotom zewnętrznym świadczenia usług, które chcą świadczyć samodzielnie lub zorganizować w sposób inny niż w drodze zamówień publicznych w rozumieniu niniejszej dyrektywy. Świadczenie usług w oparciu o przepisy ustawowe, wykonawcze lub umowy o pracę nie powinno być objęte zakresem niniejszej dyrektywy”.

Powyższe motywy ujawniają, że istotą stosunków pracowniczych, do których nie stosuje się regulacji zamówieniowych, pozostaje internalizacja realizacji zadań publicznych, która esencjonalnie i strukturalnie odrywa się od zamówień (tj. outsourcingu świadczenia usług publicznych).

Wskazane powyżej okoliczności, uzasadniają uznanie, że informacji o ww. umowach nie ujawnia się w CRU.

Odmiennie – zdaniem Autorów – kształtuje się kwestia umów zlecenia zawieranych z pracownikami urzędu (np. na kolportaż deklaracji). Umowy te pozostają oderwane od stosunku pracowniczego (co daje asumpt ich zawieraniu). Informacje o tego rodzaju umowach podlegając udostępnieniu w CRU. Nieodzowne w tym zakresie będzie jednak przesądzenie czy publikacji podlegają wszystkie informacje o umowie, czy też w ograniczonym zakresie ze względu na ochronę prywatności (34a ust. 8 u.f.p. w zw. z art. 5 ust. 2 u.o.d.i.p.).

[1] https://ekomentarzpzp.uzp.gov.pl/prawo-zamowien-publicznych/art-11