Szacowanie wartości zamówienia uzupełniającego

Uwzględnienie wartości zamówień uzupełniających podczas szacowania wartości zamówienia podstawowego, nie uchyla konieczności ponowienia tego procesu, w warunkach skonkretyzowanego zamiaru skorzystania z zastrzeżonego sobie przez zamawiającego uprawnienia. Kwota ustalona w ramach skonkretyzowanego ustalenia wartości zamówienia uzupełniającego będzie determinowała reżim jaki należy zastosować.

Dwukrotne szacowanie wartości zamówienia

Stosownie do art. 31 ust. 1 P.z.p. wartość maksymalnego zakresu zamówień uzupełniających jest uwzględniana przy szacowaniu zamówienia podstawowego. Zgodnie ze wskazanym przepisem:

„Jeżeli zamawiający przewiduje udzielenie zamówień, o których mowa w art. 214 ust. 1 pkt 7 (…), przy ustalaniu wartości zamówienia uwzględnia się także wartość tych zamówień.”

Powyższe nie oznacza, że przed udzielaniem zamówienia uzupełniającego nie należy dokonać ponownego szacowania wartości zamówień uzupełniających, które zamawiający ma zamiar realnie udzielić. Zamówienia uzupełniające, chociaż powiązane funkcjonalnie oraz proceduralnie z zamówieniem podstawowym, stanowią nowe, samodzielne zamówienie udzielane po negocjacjach z wykonawcą jednoznacznie wskazanym przez ustawę P.z.p., tj. z tym samym wykonawcą, który realizuje zamówienie podstawowe (wyrok Izby z dnia 21 marca 2012 r., KIO 475/12).

Zgodnie z art. 36 ust. 1 P.z.p. „Ustalenia wartości zamówienia dokonuje się nie wcześniej niż 3 miesiące przed dniem wszczęcia postępowania o udzielenie zamówienia, jeżeli przedmiotem zamówienia są dostawy lub usługi (…)”.

Jeżeli zatem zamawiający zamierza skorzystać z uprzednio zagwarantowanego sobie uprawnienia, to nieodzowne jest przeprowadzenie szacowania wartości zamówienia lub zamówień uzupełniających.

Czy zamówienie uzupełniające musi zostać udzielone w reżimie P.z.p.?

Zgodnie z art. 214 ust. 1 pkt 7 P.z.p.:

„Zamawiający może udzielić zamówienia z wolnej ręki (…) w przypadku udzielenia, w okresie 3 lat od dnia udzielenia zamówienia podstawowego, dotychczasowemu wykonawcy usług lub robót budowlanych, zamówienia polegającego na powtórzeniu podobnych usług lub robót budowlanych, jeżeli takie zamówienie było przewidziane w ogłoszeniu o zamówieniu dla zamówienia podstawowego i jest zgodne z jego przedmiotem oraz całkowita wartość tego zamówienia została uwzględniona przy obliczaniu jego wartości.”

Odwołanie do ww. przepisu wyrażono również w art. 305 pkt 1) P.z.p. (reżim krajowy).

Przytoczony przepis wyraża podstawę zastosowania trybu z wolnej ręki, w oparciu o uprzednio skutecznie ustanowione – w ogłoszeniu oraz dokumentach zamówienia podstawowego – uprawnienie. Istotą przywołanego uprawnienia jest możliwość udzielenia zamówień uzupełniających względem zamówienia podstawowego, w ustawowo określonym przedziale czasu (3 lata). Jest to jeden z ustawowo określonych mechanizmów uelastycznienia procedury zakupowej.

Jednakże jeżeli wartość takiego zamówienia lub takich zamówień nie przekroczy progu stosowania ustawy – art. 2 ust. 1 pkt 1 P.z.p. – nie oznacza to, że zamawiający nie jest uprawniony do skorzystania z zagwarantowanego sobie uprawnienia, czy też że obowiązany jest mimo wszystko stosować reżim ustawowy. W takiej sytuacji, występuje stan, w którym Zamawiający, w oparciu o systemową interpretację przywołanych regulacji, może zastosować reżim pozaustawowy udzielenia zamówienia uzupełniającego.

Powyższe stanowisko jest powszechnie akceptowane i prezentowane w literaturze. Przykładowo:

1. „Zamówienie uzupełniające zarówno dla dostaw jak i usług udzielane jest w przypadku, gdy jego wartość przekracza równowartość 30.000 euro, po przeprowadzeniu postępowania o zamówienie publiczne w trybie z wolnej ręki (patrz przesłanki określone w art. 67 ust. 1 pkt. 6 i pkt. 7 ustawy pzp).”[1],
2. „gdyby wartość zamówienia podobnego (zamówień podobnych) była niższa niż 130 000 zł, to zamawiający do jego udzielenia może nie stosować przepisów pzp (zob. art. 2 ust. 1 pkt 1 pzp)[2]”

[1] https://www.komunikaty.pl/artykuly/7,177559,18861569,zamowienia-uzupelniajace.html

[2] https://przetargipubliczne.pl/2022/01/18/szacowanie-wartosci-zamowienia/