Obserwuj

Bądź na bieżąco z prawem samorządowym. Zamów bezpłatny cotygodniowy newsletter.






Działy:
  • Gospodarka komunalna

    W dziale "GOSPODARKA KOMUNALNA" publikowane są artykuły dotyczące spółek komunalnych oraz zakładów budżetowych, jak również artykuły dotyczące poszczególnych działów gospodarki komunalnej, w tym gospodarki odpadami komunalnymi, gospodarki wodno-ściekowej, transportu publicznego.

  • Podatki

    W dziale "PODATKI" publikowane są artykuły dotyczące podatków i opłat publicznoprawnych, m.in. dotyczące podatku VAT, podatku od nieruchomości, opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i innych.

  • Finanse publiczne

    W dziale "FINANSE PUBLICZNE" publikowane są artykuły dotyczące szeroko pojmowanych zagadnień związanych z finansami publicznymi, m.in. artykuły dotyczące dochodów jednostek samorządu terytorialnego oraz dyscypliny finansów publicznych.

  • Zamówienia publiczne

    W dziale "ZAMÓWIENIA PUBLICZNE" publikowane są artykuły dotyczące problematyki zamówień publicznych, m.in. dotyczące sytuacji podmiotów komunalnych w toku postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Prezentowane są także najnowsze orzeczenie KIO oraz sądów w zakresie prawa zamówień publicznych.

  • Prawo cywilne

    W dziale "PRAWO CYWILNE" publikowane są artykuły dotyczące zagadnień cywilnoprawnych, m.in. umów oraz sporów przed sądami powszechnymi, których stroną są podmioty komunalne.

  • Nieruchomości

    W dziale "NIERUCHOMOŚCI" publikowane są artykuły dotyczące nieruchomości komunalnych oraz spraw związanych z innymi nieruchomościami, w których występują organy samorządu terytorialnego. Artykuły dotyczą w szczególności gospodarki nieruchomościami i planowania przestrzennego.

  • Procedury administracyjne

    W dziale "PROCEDURY ADMINISTRACYJNE" publikowane są artykuły dotyczące procedur, które prowadzone są przez organy samorządu terytorialnego. W szczególności artykuły dotyczą ogólnej procedury administracyjnej (KPA - Ordynacja podatkowa), procedury sądowoadministracyjnej, procedury uchwałodawczej oraz dostępu do informacji publicznej.

  • Ustrój

    W dziale "USTRÓJ" publikowane są artykuły dotyczące ustroju podmiotów komunalnych, w tym zagadnienia dotyczące statusu prawnego organów jednostek samorządu terytorialnego, związków międzygminnych czy radnych.

  • Inne

    W dziale "INNE" publikowane są artykuły związane z funkcjonowaniem podmiotów komunalnych, które ze względu na swoją tematykę nie zostały zakwalifikowane do innych kategorii.

29.05.2024

Zawieszenie działalności gospodarczej a podatek od nieruchomości

drukuj mail Share

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj

Przedsiębiorcy na skutek różnego rodzaju okoliczności podejmują decyzje o zawieszeniu prowadzonej działalności gospodarczej. Możliwość przerwy ma szczególne znaczenie w przypadku podmiotów prowadzących działalność o charakterze sezonowym oraz w momencie tymczasowych trudności. Czy przerwa w biznesie może być neutralna podatkowo?

Artykuł dostępny jest dla zarejestrowanych użytkowników

Przedsiębiorcy na skutek różnego rodzaju okoliczności podejmują decyzje o zawieszeniu prowadzonej działalności gospodarczej. Możliwość przerwy ma szczególne znaczenie w przypadku podmiotów prowadzących działalność o charakterze sezonowym oraz w momencie tymczasowych trudności. Czy przerwa w biznesie może być neutralna podatkowo?

Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, budynki i budowle. Według przepisów z biznesowym wykorzystaniem przedmiotów opodatkowania wiążą się konsekwencje istotne dla samego istnienia jak również wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości. Po pierwsze budowle będą opodatkowane tylko wtedy gdy będą związane z działalnością gospodarczą. Grunty rolne i leśne tylko wtedy gdy będą faktycznie zajęte na działalność. Budynki inne niż mieszkalne oraz grunty inne niż rolne i leśne, które będą w posiadaniu przedsiębiorcy, a także mieszkania zajęte na działalność, będą natomiast opodatkowane najwyższą z możliwych stawek podatkowych. 

Związek przedmiotu opodatkowania z działalnością gospodarczą może mieć zatem charakter faktyczny lub prawny. W pierwszym przypadku ustawodawca wymaga zajęcia przedmiotu opodatkowania na prowadzenie działalności (np. art. 2 ust. 2 – pojęcie zajęcia). W drugim istotne jest posiadanie przedmiotu opodatkowania przez przedsiębiorcę (art. 1a ust. 1 pkt 3 – pojęcie związania). Z perspektywy zawieszenia działalności gospodarczej istotna jest wyłącznie druga z opisywanych form. Zajęcie nie jest w tym przypadku problematyczne, bowiem określony sposób opodatkowania uzależniony jest od faktycznego wykorzystania nieruchomości (a jeżeli działalność jest zawieszona to przedsiębiorca nie wykonuje żadnych czynności – nie zajmuje więc przedmiotu opodatkowania na działalność gospodarczą).

Sytuacja jest dalece bardziej skomplikowana w przypadku, gdy przepisy uzależniają formę opodatkowania od samego tylko związku z działalnością (a więc wyłącznie posiadania) przedmiotu opodatkowania (przedsiębiorca, który zawiesza działalność nadal jest przedsiębiorcą i nadal posiada przedmioty opodatkowania).

Istotny dla rozstrzygnięcia problemu jest wyrok Trybunału Konstytucyjnego o sygn. SK 39/19. Co prawda Trybunał przesądza w nim o niezgodności z Konstytucją RP poglądu, zgodnie z którym o związaniu gruntu, budynku i budowli z działalnością decyduje wyłącznie fakt ich posiadania przez przedsiębiorcę, jednocześnie jednak Trybunał wyraźnie zaznacza, że w przypadku, gdy istnieje choćby potencjalny związek z działalnością, nie może być mowy o tym, ze podatnik wyłącznie posiada przedmiot opodatkowania. W efekcie brak bieżącego, faktycznego wykorzystania przedmiotu opodatkowania w działalności, a jedynie  potencjalna możliwość takiego działania, będzie wystarczająca dla uznania, że związek z działalnością występuje (a więc, że zobowiązanie powinno być uiszczane w najwyższej wysokości). 

Przenosząc ten pogląd na grunt analizowanego zagadnienia wskazać należy, że zawieszenie działalności gospodarczej nie jest jej definitywnym zakończeniem, a jedynie czasowym wstrzymaniem aktywności gospodarczej. Zasadnicze znaczenie ma to, że przedmiot opodatkowania w dalszym ciągu może potencjalnie zostać wykorzystany do kontynuowania przerwanej działalności. Stan zawieszenia jest stanem wyłącznie przejściowym, a więc trudno uznać że zawieszenie biznesu przerywa związek przedmiotu opodatkowania z działalnością gospodarczą. Pogląd ten w całości potwierdza Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku o sygn. III FSK 3960/21. W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd wskazał: Fakt zawieszenia wykonywania działalności nie powoduje utraty statusu przedsiębiorcy przez podatnika i nie może mieć w związku z tym wpływu na wysokość podatku. Związek danej nieruchomości… nie może być utożsamiany jedynie z działalnością faktyczną.

Dla pełnego przedstawienia analizowanego zagadnienia należy też odnotować, że potencjalny związek przedmiotu opodatkowania nie zawsze wystarczy dla jego opodatkowania według najwyższych stawek. Sądy dostrzegają bowiem, że znaczenie może mieć powód, dla którego następuje przerwa w działalności. Przykład stanowi okres pandemii, gdy na przedsiębiorcach zawieszanie aktywności gospodarczej wymuszały akty prawne (zob. np. wyrok o sygn. III FSK 682/22). Zakazy prowadzenia określonego rodzaju działalności w ocenie sądów prowadziły do zerwania faktycznego i potencjalnego związku nieruchomości z działalnością, przez co bezpodstawnym było obciążanie przedsiębiorców najwyższymi stawkami podatku od nieruchomości.

Podsumowując, okres zawieszenia działalności gospodarczej nie jest co do zasady neutralny podatkowo. Przy formułowaniu ocen ważne są jednak szczegóły każdego indywidualnego przypadku, w tym powód przerwy w wykonywaniu działalności.

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj
DZIAŁY:
Podatki

Autorzy artykułu

Dr n. pr. Paweł Grzybowski

Doktor nauk prawnych, w Kancelarii Prawnej Ziemski & Partners w Poznaniu specjalizuje się w zakresie prawa podatkowego, ze szczególnym uwzględnieniem procedury podatkowej

Kacper Grajewski

asystent w Kancelarii ZIEMSKI&PARTNERS Kancelaria Prawna w Poznaniu, interesuje się prawem podatkowym

Więcej z Praktyki §

Wydarzenia PDS

Więcej wydarzeń

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj