Obserwuj

Bądź na bieżąco z prawem samorządowym. Zamów bezpłatny cotygodniowy newsletter.






Działy:
  • Gospodarka komunalna

    W dziale "GOSPODARKA KOMUNALNA" publikowane są artykuły dotyczące spółek komunalnych oraz zakładów budżetowych, jak również artykuły dotyczące poszczególnych działów gospodarki komunalnej, w tym gospodarki odpadami komunalnymi, gospodarki wodno-ściekowej, transportu publicznego.

  • Podatki

    W dziale "PODATKI" publikowane są artykuły dotyczące podatków i opłat publicznoprawnych, m.in. dotyczące podatku VAT, podatku od nieruchomości, opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i innych.

  • Finanse publiczne

    W dziale "FINANSE PUBLICZNE" publikowane są artykuły dotyczące szeroko pojmowanych zagadnień związanych z finansami publicznymi, m.in. artykuły dotyczące dochodów jednostek samorządu terytorialnego oraz dyscypliny finansów publicznych.

  • Zamówienia publiczne

    W dziale "ZAMÓWIENIA PUBLICZNE" publikowane są artykuły dotyczące problematyki zamówień publicznych, m.in. dotyczące sytuacji podmiotów komunalnych w toku postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Prezentowane są także najnowsze orzeczenie KIO oraz sądów w zakresie prawa zamówień publicznych.

  • Prawo cywilne

    W dziale "PRAWO CYWILNE" publikowane są artykuły dotyczące zagadnień cywilnoprawnych, m.in. umów oraz sporów przed sądami powszechnymi, których stroną są podmioty komunalne.

  • Nieruchomości

    W dziale "NIERUCHOMOŚCI" publikowane są artykuły dotyczące nieruchomości komunalnych oraz spraw związanych z innymi nieruchomościami, w których występują organy samorządu terytorialnego. Artykuły dotyczą w szczególności gospodarki nieruchomościami i planowania przestrzennego.

  • Procedury administracyjne

    W dziale "PROCEDURY ADMINISTRACYJNE" publikowane są artykuły dotyczące procedur, które prowadzone są przez organy samorządu terytorialnego. W szczególności artykuły dotyczą ogólnej procedury administracyjnej (KPA - Ordynacja podatkowa), procedury sądowoadministracyjnej, procedury uchwałodawczej oraz dostępu do informacji publicznej.

  • Ustrój

    W dziale "USTRÓJ" publikowane są artykuły dotyczące ustroju podmiotów komunalnych, w tym zagadnienia dotyczące statusu prawnego organów jednostek samorządu terytorialnego, związków międzygminnych czy radnych.

  • Inne

    W dziale "INNE" publikowane są artykuły związane z funkcjonowaniem podmiotów komunalnych, które ze względu na swoją tematykę nie zostały zakwalifikowane do innych kategorii.

18.12.2020

Ewolucja regulacji dotyczących prawa opcji

drukuj mail Share

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj

Przepisy aktualnego P.z.p. regulują materię prawa opcji w zakresie ograniczonym zasadniczo do kwestii szacowania wartości zamówienia na usługi lub dostawy (art. 34 ust. 5 P.z.p.). Nowe P.z.p. podtrzymując praktykę regulowania wskazanego aspektu procesu przygotowania postępowania o udzielenie zamówienia w którym zamierza się wykorzystać instrument prawa opcji, rozszerza obszar zainteresowania przepisów wskazaną instytucją.

Szacowanie zamówienia wraz z prawem opcji

Zgodnie z art. 31 ust. 2 nowego P.z.p.:

„Przy ustaleniu wartości zamówienia uwzględnia się największy możliwy zakres tego zamówienia z uwzględnieniem opcji oraz wznowień”.

Powyższe potwierdza, że przy szacowaniu wartości zamówienia niezbędne jest uwzględnienie zarówno zakresu gwarantowanego jak i objętego prawem opcji (niepewnego).

Przepis art. 31 ust. 2 nowego P.z.p., odmiennie niż art. 34 ust. 5 P.z.p., swym wyraźnym zakresem obejmuje nie tylko zamówienia na usługi lub dostawy, ale również zamówienia na roboty budowlane. Powyższe nie tylko usuwa wątpliwości dotyczące sposobu szacowania wartości zamówienia na roboty budowlane w których wykorzystano rzeczony instrument, ale przesądza jednoznacznie i w sposób uchylający wszelkie wątpliwości interpretacyjne, że może on zostać zastosowany wobec wskazanej kategorii zamówień. 

Minimalne wymogi ustawowe w zakresie klauzul prawa opcji

Na gruncie nowego P.z.p. materia prawa opcji regulowana jest również w zakresie minimalnych wymogów dotyczących postanowień statuujących podstawę do skorzystania z wskazanego instrumentu, oraz konsekwencji prawnych jakie wywołuje skorzystanie z prawa opcji w oparciu o klauzule niespełniające wymagań ustawowych (art. 441 ust. 1 i 2 nowego P.z.p.).

Przepis art. 441 ust. 1 nowego P.z.p., ustanawia wymogi minimalne względem klauzul wdrażających prawo opcji. Wskazany przepis przewiduje, że klauzule prawa opcji przewidziane w ogłoszeniu o zamówieniu lub w dokumentach zamówienia, muszą spełniać standard zrozumiałości, precyzyjności i jednoznaczności. W zakresie ogólnego standardu, jaki muszą spełniać postanowienia dotyczące prawa opcji, należy wskazać, że jest on analogiczny względem ustanowionego wobec klauzul umownych wyrażających podstawę do modyfikacji umowy w sprawie zamówienia publicznego (art. 455 ust. 1 pkt 1 nowego P.z.p.).

Wymóg niezmienności ogólnego charakteru umowy, jest kolejnym aspektem łączącym prawo opcji z modyfikacją umowy, albowiem został on zastrzeżony również w art. 455 ust. 1 pkt 1 lit. c).  Jak wskazuje P. Bogdanowicz, „niezmienialność ogólnego charakteru umowy odnosi się przede wszystkim do typu (rodzaju) umowy i przedmiotu zamówienia publicznego. Oznacza to, na przykład, że umowa o prace projektowe nie powinna zamienić się w umowę o roboty budowlane, a umowa o roboty budowlane w umowę zlecenia. (…) Modyfikacja taka, na co trafnie zwrócono uwagę w preambule dyrektywy klasycznej, może mieć hipotetyczny wpływ na wynik postępowania, który należy rozumieć szeroko jako obejmujący również wpływ na skład uczestników postępowania. Z tych samych względów w określonych okolicznościach zmiana określonego typu (rodzaju) wykonywanych usług czy robót budowlanych również może naruszać ogólny charakter umowy, np. jeżeli budowa szkoły miałaby się zmienić w budowę elektrowni wodnej.”[1].

Klauzule prawa opcji obowiązkowo muszą określać:

  1. rodzaj i maksymalną wartość opcji,
  2. okoliczności skorzystania z opcji

Uwzględniając powyższe postanowienia dotyczące prawa opcji muszą precyzyjnie wskazywać zakres zamówienia, który jest objęty uprawnieniem zamawiającego do nabycia świadczeń, rozgraniczając go względem gwarantowanego zakresu zamówienia, oraz precyzować przesłanki (przypadki) aktualizujące uprawnienie zamawiającego do skorzystania z zagwarantowanego sobie uprawnienia. Powyżej wskazany katalog wymogów ma charakter minimalny.

Konsekwencją sformułowania w ogłoszeniu lub dokumentach zamówienia postanowienia, które nie spełnia wymogów wynikających z art. 441 ust. 1 nowego P.z.p. będzie niemożliwość skorzystania z prawa opcji. Rozszerzenie zakresu zamówienia, w powołaniem na wadliwie skonstruowaną klauzulę, będzie podlegało unieważnieniu (art. 441 ust. 2 nowego P.z.p.). 

 


[1] idem. „Modyfikacja umowy w prawie zamówień publicznych Unii Europejskiej”, Warszawa 2019 r.

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj

Autor artykułu

Konrad Różowicz

prawnik w Kancelarii Prawnej Dr Krystian Ziemski & Partners w Poznaniu, specjalizuje się w prawie zamówień publicznych.

Więcej z Przepisów §

Wydarzenia PDS

Więcej wydarzeń

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj