Obserwuj

Bądź na bieżąco z prawem samorządowym. Zamów bezpłatny cotygodniowy newsletter.






Działy:
  • Gospodarka komunalna

    W dziale "GOSPODARKA KOMUNALNA" publikowane są artykuły dotyczące spółek komunalnych oraz zakładów budżetowych, jak również artykuły dotyczące poszczególnych działów gospodarki komunalnej, w tym gospodarki odpadami komunalnymi, gospodarki wodno-ściekowej, transportu publicznego.

  • Podatki

    W dziale "PODATKI" publikowane są artykuły dotyczące podatków i opłat publicznoprawnych, m.in. dotyczące podatku VAT, podatku od nieruchomości, opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i innych.

  • Finanse publiczne

    W dziale "FINANSE PUBLICZNE" publikowane są artykuły dotyczące szeroko pojmowanych zagadnień związanych z finansami publicznymi, m.in. artykuły dotyczące dochodów jednostek samorządu terytorialnego oraz dyscypliny finansów publicznych.

  • Zamówienia publiczne

    W dziale "ZAMÓWIENIA PUBLICZNE" publikowane są artykuły dotyczące problematyki zamówień publicznych, m.in. dotyczące sytuacji podmiotów komunalnych w toku postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Prezentowane są także najnowsze orzeczenie KIO oraz sądów w zakresie prawa zamówień publicznych.

  • Prawo cywilne

    W dziale "PRAWO CYWILNE" publikowane są artykuły dotyczące zagadnień cywilnoprawnych, m.in. umów oraz sporów przed sądami powszechnymi, których stroną są podmioty komunalne.

  • Nieruchomości

    W dziale "NIERUCHOMOŚCI" publikowane są artykuły dotyczące nieruchomości komunalnych oraz spraw związanych z innymi nieruchomościami, w których występują organy samorządu terytorialnego. Artykuły dotyczą w szczególności gospodarki nieruchomościami i planowania przestrzennego.

  • Procedury administracyjne

    W dziale "PROCEDURY ADMINISTRACYJNE" publikowane są artykuły dotyczące procedur, które prowadzone są przez organy samorządu terytorialnego. W szczególności artykuły dotyczą ogólnej procedury administracyjnej (KPA - Ordynacja podatkowa), procedury sądowoadministracyjnej, procedury uchwałodawczej oraz dostępu do informacji publicznej.

  • Ustrój

    W dziale "USTRÓJ" publikowane są artykuły dotyczące ustroju podmiotów komunalnych, w tym zagadnienia dotyczące statusu prawnego organów jednostek samorządu terytorialnego, związków międzygminnych czy radnych.

  • Inne

    W dziale "INNE" publikowane są artykuły związane z funkcjonowaniem podmiotów komunalnych, które ze względu na swoją tematykę nie zostały zakwalifikowane do innych kategorii.

05.11.2020

Utrata mandatu radnego za zarządzanie samorządową spółdzielnią socjalną

drukuj mail Share

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj

Radny rady gminy, który zdecyduje się na członkostwo w zarządzie samorządowej spółdzielni socjalnej prowadzącej działalność gospodarczą z wykorzystaniem mienia danej gminy musi liczyć się z utratą mandatu – wynika z orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.

Wyrok[1] został wydany w następującym stanie faktycznym.

Przed oraz po objęciu mandatu radny rady gminy pełnił funkcję prezesa zarządu spółdzielni socjalnej. Podmiot ten został założony m.in. przez jednostkę samorządu terytorialnego, w której radny sprawował mandat.

Wojewoda Pomorski – po zbadaniu materiałów dotyczących funkcjonowania spółdzielni – uznał, że korzystała ona z mienia komunalnego gminy (w tym z jej środków finansowych) w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. W konsekwencji, zdaniem organu nadzoru, radny naruszył zakaz zarządzania działalnością, o której mowa w art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym (dalej: u.s.g.)[2].

Z argumentacją tą nie zgodzili się radny oraz rada gminy. W skargach na rozstrzygnięcie nadzorcze wskazano m.in., że skoro to gmina jest założycielem spółdzielni, to podmiot ten wykonuje powierzone zadania własne gminy i jego działalność nie jest objęta dyspozycją art. 24f ust. 1 u.s.g. Podniesiono, że Trybunał Konstytucyjny wykluczył automatyzm i rygoryzm w zakresie stosowania przepisów dotyczących wygaśnięcia mandatu radnego. Stwierdzono również, że wskazane przez wojewodę działania podejmowane przez spółdzielnie nie uzasadniają uznania, że były one prowadzone w ramach działalności gospodarczej.

Rozpatrując sprawę WSA w pierwszym rzędzie przywołał uzasadnienie obowiązywania art. 24f u.s.g. oraz wartości chronione przez tę regulację. Podkreślił znaczenie przedmiotowych ograniczeń dla interesu publicznego, w szczególności jako środka zapewnienia prawidłowego funkcjonowania gminnych instytucji. W ocenie Sądu mają one zapobiegać powstaniu choćby mylnego wrażenia jakoby radny mógłby wykorzystywać swoją pozycję do osiągania prywatnych celów.  Następnie WSA odwołał się do ustawy o spółdzielniach socjalnych[3] wskazując, że działalność prowadzone przez te spółdzielnie może być zarówno działalnością gospodarczą, jak i działalność innego rodzaju (w tym ostatnim przypadku m.in. w zakresie związanym z reintegracją społeczną i zawodową, a także z działalnością społecznie użyteczną w sferze zadań publicznych określonych w ustawie o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie[4]).

Sąd podkreślił, że realizowanie przez spółdzielnie socjalne zadań w zakresie gospodarki komunalnej jednostek samorządu terytorialnego nie wyklucza prowadzenia działalności gospodarczej w tym zakresie. Uznał przy tym, że niektóre płaszczyzny funkcjonowania tej konkretnej spółdzielni powinny być za taką działalność uznane (oraz że nie miały one charakteru marginalnego). Nie było też sporne, że była ona prowadzona z wykorzystaniem mienia gminy, tj. nieruchomości i środków finansowych. Zdaniem Sądu radny zarządzał zatem działalnością gospodarczą z wykorzystaniem mienia gminy, przekraczając w ten sposób zakaz wynikający z art. 24f ust. 1 u.s.g.

W konsekwencji WSA w Gdańsku uznał argumentację organu nadzoru i oddalił skargi jako bezzasadne.

Wyrok nie jest prawomocny.

 


[1] Wyrok WSA w Gdańsku z 28.05.2020 r., sygn. III SA/Gd 398/20, CBOSA (nieprawomocny).

[2] Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2020 r., poz. 713).

[3] Ustawa z dnia 27 kwietnia 2006 r. o spółdzielniach socjalnych (Dz. U. z 2020 r., poz. 875).

[4] Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2020 r., poz. 1057).

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj
DZIAŁY:
Ustrój

Autor artykułu

Adrian Misiejko

doktorant na WPiA UAM, specjalizuje się w zakresie prawa samorządu terytorialnego ze szczególnym uwzględnieniem ustroju j.s.t. i publicznego transportu zbiorowego

Więcej z Wokandy §

Wydarzenia PDS

Więcej wydarzeń

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj