Obserwuj

Bądź na bieżąco z prawem samorządowym. Zamów bezpłatny cotygodniowy newsletter.






Działy:
  • Gospodarka komunalna

    W dziale "GOSPODARKA KOMUNALNA" publikowane są artykuły dotyczące spółek komunalnych oraz zakładów budżetowych, jak również artykuły dotyczące poszczególnych działów gospodarki komunalnej, w tym gospodarki odpadami komunalnymi, gospodarki wodno-ściekowej, transportu publicznego.

  • Podatki

    W dziale "PODATKI" publikowane są artykuły dotyczące podatków i opłat publicznoprawnych, m.in. dotyczące podatku VAT, podatku od nieruchomości, opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i innych.

  • Finanse publiczne

    W dziale "FINANSE PUBLICZNE" publikowane są artykuły dotyczące szeroko pojmowanych zagadnień związanych z finansami publicznymi, m.in. artykuły dotyczące dochodów jednostek samorządu terytorialnego oraz dyscypliny finansów publicznych.

  • Zamówienia publiczne

    W dziale "ZAMÓWIENIA PUBLICZNE" publikowane są artykuły dotyczące problematyki zamówień publicznych, m.in. dotyczące sytuacji podmiotów komunalnych w toku postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Prezentowane są także najnowsze orzeczenie KIO oraz sądów w zakresie prawa zamówień publicznych.

  • Prawo cywilne

    W dziale "PRAWO CYWILNE" publikowane są artykuły dotyczące zagadnień cywilnoprawnych, m.in. umów oraz sporów przed sądami powszechnymi, których stroną są podmioty komunalne.

  • Nieruchomości

    W dziale "NIERUCHOMOŚCI" publikowane są artykuły dotyczące nieruchomości komunalnych oraz spraw związanych z innymi nieruchomościami, w których występują organy samorządu terytorialnego. Artykuły dotyczą w szczególności gospodarki nieruchomościami i planowania przestrzennego.

  • Procedury administracyjne

    W dziale "PROCEDURY ADMINISTRACYJNE" publikowane są artykuły dotyczące procedur, które prowadzone są przez organy samorządu terytorialnego. W szczególności artykuły dotyczą ogólnej procedury administracyjnej (KPA - Ordynacja podatkowa), procedury sądowoadministracyjnej, procedury uchwałodawczej oraz dostępu do informacji publicznej.

  • Ustrój

    W dziale "USTRÓJ" publikowane są artykuły dotyczące ustroju podmiotów komunalnych, w tym zagadnienia dotyczące statusu prawnego organów jednostek samorządu terytorialnego, związków międzygminnych czy radnych.

  • Inne

    W dziale "INNE" publikowane są artykuły związane z funkcjonowaniem podmiotów komunalnych, które ze względu na swoją tematykę nie zostały zakwalifikowane do innych kategorii.

10.09.2019

Spółce administrującej nieruchomością przysługuje status podatnika podatku od nieruchomości

drukuj mail Share

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj

W wyroku z dnia 7 sierpnia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. uznał, że spółka, która na podstawie umowy zawartej z Generalną Dyrekcją Dróg Krajowych i Autostrad wykorzystuje obiekty niezbędne do utrzymania dróg, powinna być z tego tytułu podatnikiem podatku od nieruchomości.

Artykuł dostępny jest dla zarejestrowanych użytkowników

W wyroku z dnia 7 sierpnia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. uznał, że spółka, która na podstawie umowy zawartej z Generalną Dyrekcją Dróg Krajowych i Autostrad wykorzystuje obiekty niezbędne do utrzymania dróg, powinna być z tego tytułu podatnikiem podatku od nieruchomości.

Na wstępie podkreślić trzeba, że omawiane orzeczenie zbieżne jest w konkluzji ze stanowiskiem wyrażanym obecnie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd kasacyjny uznaje bowiem, że podatnikiem od przedmiotów opodatkowania administrowanych przez GDDKIA winien być „dalszy” posiadacz zależny, nie zaś trwały zarządca (GDDKIA). Omawiane orzeczenie istotne jest jednak ze względu na szczególny stan faktyczny, w którym stron nie łączyła umowa dzierżawy. Sąd dokonał analizy zawartego porozumienia, dochodząc do wniosku, że umowa o kompleksowe utrzymanie dróg powinna skutkować przeniesieniem obowiązku podatkowego.

Sprawa zainicjowana została przez spółkę, która nie zgadzała się z wysokością pobranego podatku. We wniosku o stwierdzenie nadpłaty spółka wskazała, że na podstawie zawartej z GDDKIA umowy zobowiązała się do kompleksowego utrzymania dróg, które GDDKIA posiadała w trwałym zarządzie. Na podstawie ww. umowy spółce przekazano grunty, budynki i budowle niezbędne do wykonywania zleconych prac. Zgodnie ze stanowiskiem spółki, zawarta umowa stanowiła wyłącznie podstawę administrowania przekazanymi nieruchomościami, nie zaś tytuł prawny do ich posiadania. W związku z powyższym spółka nie mogła stać się na jej podstawie posiadaczem zależnym nieruchomości znajdujących się w trwałym zarządzie GDDKIA. Argumentując swoje stanowisko spółka podkreślała, że w jej przypadku mówić można jedynie o statusie dzierżyciela przedmiotowych nieruchomości, co jednak wyklucza możliwość zobowiązania jej do ponoszenia ciężaru podatku od nieruchomości.

Przywołując stanowisko WSA, przypomnieć trzeba, że podatnikiem w stosunku do nieruchomości Skarbu Państwa może być posiadacz zależny, o ile jego posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem lub innego tytułu prawnego (art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych). W uzasadnieniu orzeczenia WSA wskazał, że ustawa podatkowa nie precyzuje, jakiego rodzaju umowa lub tytuł prawny, decydują o uznaniu posiadacza za podatnika podatku od nieruchomości. W opinii sądu będzie to każda umowa lub inny tytuł prawny, w wyniku którego jedna ze stron umowy stanie się posiadaczem zależnym nieruchomości (będzie z niej korzystała z wyłączeniem właściciela jak dzierżawca lub najemca). Kontynuując sąd podkreślił, że posiadanie występuje przy równoczesnym istnieniu fizycznego elementu władania rzeczą oraz psychicznego elementu, rozumianego jako zamiar władania rzeczą dla siebie.

Ze stanu faktycznego analizowanej sprawy wynikało, że strony skonkretyzowały wzajemne prawa i obowiązki wynikające z przekazania pomieszczeń biurowych, magazynów i urządzeń przez GDDKiA dla spółki w celu prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie związanym z realizacją umowy. Zawarta umowa, a w szczególności prawo spółki do nieograniczonego korzystania z nieruchomości z wyłączeniem innych podmiotów, obowiązek utrzymania nieruchomości w należytym stanie (dokonywanie niezbędnych napraw, przeprowadzanie konserwacji przyjętych pomieszczeń magazynów i urządzeń) i ponoszenie kosztów dostawy mediów oraz wywozu nieczystości, wykorzystanych dla własnych potrzeb prowadzi do przekonania, iż łączący stosunek prawny to nie administrowanie. Skarżąca wykorzystuje nieruchomość dla własnych celów, którym jest prowadzenie działalności gospodarczej w ramach której realizuję umowę o kompleksowe utrzymanie dróg.

Sąd nie miał więc wątpliwości, że spółka faktycznie posiada fizyczne, władztwo nad cudzą rzeczą. Bez większych trudności sąd sformułował także tezę w zakresie oceny psychicznego aspektu posiadania. W stosunku do wyrażanej przez spółkę woli posiadania przedmiotowych nieruchomości dla siebie, sąd odwołał się do zapisów umowy, na podstawie których spółka zobowiązała się do ponoszenia ciężaru podatku. Sąd podkreślił co prawda, że zapis umowy nie ma charakteru decydującego, w kontekście  identyfikacji podatnika podatku od nieruchomości, porozumienie to jednak w sposób wyraźny odzwierciedla wolę zawładnięcia przedmiotowych nieruchomości przez spółkę dla siebie.

Na tej podstawie sąd uznał, że spółka nie włada rzeczą faktycznie za kogoś innego w tym znaczeniu, że jej władztwo służy realizacji cudzych interesów. W sprawie nie może być więc mowy o dzierżeniu. Spółka przejawia zarówno wolę jak i faktyczne władztwo nad cudzą rzeczą w związku z tym uznać należy ją za posiadacza zależnego nieruchomości należących do Skarbu Państwa, a co za tym idzie również i podatnika podatku od nieruchomości.

Omawiane orzeczenie mimo, iż wydane w specyficznym stanie faktycznym posiada charakter uniwersalny. Istnieje wiele przypadków, w których gminny organ podatkowy oceniać musi podmiotowy aspekt opodatkowania. Na szczególną uwagę w ramach omawianego wyroku zasługuje sposób oceny woli podatnika w zakresie chęci władania rzeczą. Należy pamiętać, że – tak jak uznał sąd – już samo zobowiązanie się do deklarowania podatku od nieruchomości może mieć kluczowe znaczenie przy podatkowej ocenie umów zawieranych przez podatników.

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj
DZIAŁY:
Podatki

Autor artykułu

Dr n. pr. Paweł Grzybowski

Doktor nauk prawnych, w Kancelarii Prawnej Dr Krystian Ziemski & Partners w Poznaniu specjalizuje się w zakresie prawa podatkowego, ze szczególnym uwzględnieniem procedury podatkowej

Więcej z Praktyki §

Wydarzenia PDS

Więcej wydarzeń

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj