Obserwuj

Bądź na bieżąco z prawem samorządowym. Zamów bezpłatny cotygodniowy newsletter.






Działy:
  • Gospodarka komunalna

    W dziale "GOSPODARKA KOMUNALNA" publikowane są artykuły dotyczące spółek komunalnych oraz zakładów budżetowych, jak również artykuły dotyczące poszczególnych działów gospodarki komunalnej, w tym gospodarki odpadami komunalnymi, gospodarki wodno-ściekowej, transportu publicznego.

  • Podatki

    W dziale "PODATKI" publikowane są artykuły dotyczące podatków i opłat publicznoprawnych, m.in. dotyczące podatku VAT, podatku od nieruchomości, opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i innych.

  • Finanse publiczne

    W dziale "FINANSE PUBLICZNE" publikowane są artykuły dotyczące szeroko pojmowanych zagadnień związanych z finansami publicznymi, m.in. artykuły dotyczące dochodów jednostek samorządu terytorialnego oraz dyscypliny finansów publicznych.

  • Zamówienia publiczne

    W dziale "ZAMÓWIENIA PUBLICZNE" publikowane są artykuły dotyczące problematyki zamówień publicznych, m.in. dotyczące sytuacji podmiotów komunalnych w toku postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Prezentowane są także najnowsze orzeczenie KIO oraz sądów w zakresie prawa zamówień publicznych.

  • Prawo cywilne

    W dziale "PRAWO CYWILNE" publikowane są artykuły dotyczące zagadnień cywilnoprawnych, m.in. umów oraz sporów przed sądami powszechnymi, których stroną są podmioty komunalne.

  • Nieruchomości

    W dziale "NIERUCHOMOŚCI" publikowane są artykuły dotyczące nieruchomości komunalnych oraz spraw związanych z innymi nieruchomościami, w których występują organy samorządu terytorialnego. Artykuły dotyczą w szczególności gospodarki nieruchomościami i planowania przestrzennego.

  • Procedury administracyjne

    W dziale "PROCEDURY ADMINISTRACYJNE" publikowane są artykuły dotyczące procedur, które prowadzone są przez organy samorządu terytorialnego. W szczególności artykuły dotyczą ogólnej procedury administracyjnej (KPA - Ordynacja podatkowa), procedury sądowoadministracyjnej, procedury uchwałodawczej oraz dostępu do informacji publicznej.

  • Ustrój

    W dziale "USTRÓJ" publikowane są artykuły dotyczące ustroju podmiotów komunalnych, w tym zagadnienia dotyczące statusu prawnego organów jednostek samorządu terytorialnego, związków międzygminnych czy radnych.

  • Inne

    W dziale "INNE" publikowane są artykuły związane z funkcjonowaniem podmiotów komunalnych, które ze względu na swoją tematykę nie zostały zakwalifikowane do innych kategorii.

17.02.2017

Nie ma monopolu na kopanie grobów

UWAGA: TEN ARTYKUŁ MA WIĘCEJ NIŻ 3 MIESIĄCE.
SPRAWDŹ AKTUALNY STAN PRAWNY LUB SKONTAKTUJ SIĘ Z AUTOREM.
drukuj mail Share

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj

Zakładanie cmentarzy komunalnych należy do zadań własnych gminy. W rezultacie gmina jest monopolistą w zakresie świadczenia usług cmentarnych na cmentarzu komunalnym.

Posiadanie pozycji dominującej (monopolu) na rynku właściwym nie może jednak prowadzić do utrudnienia lub ograniczenia świadczenia przez inne podmioty usług pogrzebowych, w tym kopania grobów. Opisane ograniczenie dotyczy także zarządców cmentarzy komunalnych.

W ramach szeroko rozumianej działalności związanej z grzebaniem zmarłych możemy wyróżnić dwie odrębne usługi:

  1. usługi cmentarne i ich organizowanie, czyli czynności właściciela lub administratora cmentarza, np. czynności porządkowe, pielęgnacja zieleni, rozbudowa, utrzymanie i gospodarowanie infrastrukturą cmentarza, ustalanie regulaminu cmentarza, ustalanie i pobieranie opłat związanych z pochówkiem na danym cmentarzu (bez wynagrodzenia firmy pogrzebowej);
  2. usługi pogrzebowe, czyli realizowane przez zakłady pogrzebowe czynności prowadzące bezpośrednio do pochówku, kopanie grobu, przygotowanie zwłok, transport itp.

Kwestia istnienia dwóch odrębnych usług była wielokrotnie przedmiotem postępowania przed UOKiK i jest potwierdzona licznym orzecznictwem sądowym.

Brak monopolu na kopanie grobów

Świadczenie usług cmentarnych i organizowanie usług cmentarnych stanowi zadanie własne gminy.[1] Gmina może realizować je samodzielnie, np. poprzez zakład komunalny lub powierzyć podmiotowi trzeciemu. W każdym jednak przypadku działania zarządcy cmentarza komunalnego nie mogą prowadzić do ograniczenia konkurencji na rynku usług pogrzebowych.

Taki wniosek wynika z treści wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie - VI Wydział Cywilny z dnia 2 sierpnia 2012 r., sygn. akt VI ACa 334/12. Analizowany wyrok zapadł w oparciu o stan faktyczny, w którym gmina powierzyła zewnętrznej spółce zarządzanie cmentarzem komunalnym. Spółka realizowała usługi cmentarne, prowadziła własny zakład pogrzebowy oraz nie dopuszczała innych przedsiębiorców do kopania grobów na cmentarzu. W ocenie sądu usługa kopania grobów nie jest objęta monopolem ustawowym gminy wynikającym z ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych.[2] Kopanie grobu stanowi usługę pogrzebową, więc nie podlega monopolowi gminy, a w dalszej kolejności także monopolowi zarządcy w zakresie usług cmentarnych. Konsument ma prawo swobodnego wyboru przedsiębiorcy, któremu zleci wykopanie grobu. W rezultacie ograniczenie możliwości kopania grobów przez innych przedsiębiorców stanowiło nadużycie pozycji dominującej na rynku właściwym i naruszyło konkurencję.

Tym samym sąd potwierdził wcześniejszą linię orzeczniczą, że zarządca cmentarza komunalnego może samodzielnie świadczyć usługi pogrzebowe, ale jednocześnie powinien dopuszczać innych przedsiębiorców do rynku lokalnego na równych prawach. „Zarządca cmentarza komunalnego (dzierżawca) łączący tę działalność z wykonywaniem usług pogrzebowych dopuszcza się nadużycia pozycji dominującej w zakresie zarządu tym obiektem odmawiając prowadzenia na nim działalności pogrzebowej przez konkurentów.[3] Pozbawienie innych przedsiębiorców możliwości realizacji określonej usługi pogrzebowej, np. kopania grobu, prowadzi bowiem do naruszenia konkurencji.


[1] Art. 7 ust. 1 pkt 13 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 446 ze zm.).

[2] Ustawa z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych (tekst jedn. Dz.U. z 2015 r. poz. 2126 ze zm.).

[3] Wyrok Sądu Antymonopolowego z 14 czerwca 1995 r., sygn. akt XVII Amr 11/95.

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj
DZIAŁY:
Inne

Autor artykułu

Urszula Szefler

radca prawny w Kancelarii Prawnej Dr Krystian Ziemski & Partners w Poznaniu, specjalizuje się w prowadzeniu sporów sądowych i bieżącej obsłudze przedsiębiorców ze szczególnym uwzględnieniem prawa pracy

Więcej z Wokandy §

Wydarzenia PDS

  • Brak nadchodzących wydarzeń
Więcej wydarzeń

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj