Obserwuj

Bądź na bieżąco z prawem samorządowym. Zamów bezpłatny cotygodniowy newsletter.



Działy:
  • Gospodarka komunalna

    W dziale "GOSPODARKA KOMUNALNA" publikowane są artykuły dotyczące spółek komunalnych oraz zakładów budżetowych, jak również artykuły dotyczące poszczególnych działów gospodarki komunalnej, w tym gospodarki odpadami komunalnymi, gospodarki wodno-ściekowej, transportu publicznego.

  • Podatki

    W dziale "PODATKI" publikowane są artykuły dotyczące podatków i opłat publicznoprawnych, m.in. dotyczące podatku VAT, podatku od nieruchomości, opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i innych.

  • Finanse publiczne

    W dziale "FINANSE PUBLICZNE" publikowane są artykuły dotyczące szeroko pojmowanych zagadnień związanych z finansami publicznymi, m.in. artykuły dotyczące dochodów jednostek samorządu terytorialnego oraz dyscypliny finansów publicznych.

  • Zamówienia publiczne

    W dziale "ZAMÓWIENIA PUBLICZNE" publikowane są artykuły dotyczące problematyki zamówień publicznych, m.in. dotyczące sytuacji podmiotów komunalnych w toku postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Prezentowane są także najnowsze orzeczenie KIO oraz sądów w zakresie prawa zamówień publicznych.

  • Prawo cywilne

    W dziale "PRAWO CYWILNE" publikowane są artykuły dotyczące zagadnień cywilnoprawnych, m.in. umów oraz sporów przed sądami powszechnymi, których stroną są podmioty komunalne.

  • Nieruchomości

    W dziale "NIERUCHOMOŚCI" publikowane są artykuły dotyczące nieruchomości komunalnych oraz spraw związanych z innymi nieruchomościami, w których występują organy samorządu terytorialnego. Artykuły dotyczą w szczególności gospodarki nieruchomościami i planowania przestrzennego.

  • Procedury administracyjne

    W dziale "PROCEDURY ADMINISTRACYJNE" publikowane są artykuły dotyczące procedur, które prowadzone są przez organy samorządu terytorialnego. W szczególności artykuły dotyczą ogólnej procedury administracyjnej (KPA - Ordynacja podatkowa), procedury sądowoadministracyjnej, procedury uchwałodawczej oraz dostępu do informacji publicznej.

  • Ustrój

    W dziale "USTRÓJ" publikowane są artykuły dotyczące ustroju podmiotów komunalnych, w tym zagadnienia dotyczące statusu prawnego organów jednostek samorządu terytorialnego, związków międzygminnych czy radnych.

  • Inne

    W dziale "INNE" publikowane są artykuły związane z funkcjonowaniem podmiotów komunalnych, które ze względu na swoją tematykę nie zostały zakwalifikowane do innych kategorii.

27.11.2013

Wadium a obowiązek podatkowy w VAT

UWAGA: TEN ARTYKUŁ MA WIĘCEJ NIŻ 3 MIESIĄCE.
SPRAWDŹ AKTUALNY STAN PRAWNY LUB SKONTAKTUJ SIĘ Z AUTOREM.
drukuj mail Share

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj

Sprzedaż nieruchomości przez jednostkę samorządu terytorialnego wiąże się z ogłoszeniem przetargu. Z kolei przystąpienie do takiego przetargu przez potencjalnego nabywcę co do zasady uzależnione jest od uprzedniego wniesienia wadium.

Na tym tle rodzi się pytanie, czy otrzymana kwota wadium skutkuje powstaniem obowiązku podatkowego w VAT, a w konsekwencji, czy w odniesieniu do tej kwoty powinna zostać wystawiona faktura? Z takim problem mogą borykać się podmioty publiczne organizujące przetargi.

Wadium pełni przede wszystkim funkcję zabezpieczającą i kompensacyjną. Z jednej strony, stanowi bowiem zabezpieczenie zawarcia umowy i w tym sensie, gdy uczestnik przetargu, mimo wyboru jego oferty, nie przystąpi do podpisania ostatecznej umowy sprzedaży nieruchomości, organizator przetargu może pobraną kwotę zatrzymać. Z drugiej strony wadium stanowi zryczałtowane odszkodowanie - w przypadku, gdy organizator przetargu uchyla się od zawarcia umowy to uczestnik, którego oferta została wybrana, może żądać zapłaty kwoty stanowiącej podwójną wysokość wadium.

Samo wpłacenie wadium na etapie przystąpienia do przetargu nie stanowi żadnej z czynności opodatkowanych VAT. Nie stanowi zatem ani odpłatnej dostawy towaru, ani odpłatnego świadczenia usług. Wynika to z tego, że z samym wniesieniem wadium nie wiąże się przeniesienia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel. W rezultacie, wpłata wadium nie powoduje powstania obowiązku podatkowego.

W wyniku przeprowadzenia przetargu wyłoniony zostaje ostateczny nabywca. To ten moment jest istotny z punktu widzenia VAT.

Uczestnikom przetargu, za wyjątkiem zwycięzcy, wpłacone wadium jest zwracane. Taki zwrot jest neutralny podatkowo.

Sprawa wygląda inaczej w odniesieniu do zwycięzcy przetargu, gdy wpłacone przez niego wadium zostaje zaliczone na poczet ceny przyszłej dostawy nieruchomości. Chwila zaliczenia na poczet przyszłego, skonkretyzowanego świadczenia wywołuje powstanie obowiązku podatkowego. Skutkuje to zatem obowiązkiem wystawienia faktury  opodatkowania według stawki obowiązującej w tej dacie.

Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w rozstrzygnięciach sądów administracyjnych oraz interpretacjach podatkowych.

Przykładowo, Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 marca 2012 r. (sygn. I FSK 834/11) podkreślił, że wybór w przetargu oferenta stanowi jednoznaczne określenie dostawy towaru pod względem podmiotowo-przedmiotowym, a gdy towarzyszy mu zaliczenie wadium na poczet ceny nabycia, oznacza uiszczenie części ceny przed wykonaniem dostawy towaru. Taka sytuacja rodzi w VAT powstanie obowiązku podatkowego z omawianego tytułu.

Co natomiast w sytuacji, gdy ostatecznie nie dojdzie do zawarcia umowy z winy leżącej po stronie oferenta?

Organy podatkowe wskazują, że wówczas należy wystawić fakturę korygującą (np. Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji indywidualnej z dnia 13.10.2011 r., sygn. ILPP1/443-995/11-2/AW, a także Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy w interpretacji indywidualnej z dnia 29.08.2011 r., sygn. ITPP1/443-710/11/AT). Organy utrzymują jednocześnie, że w takich przypadkach wpłacone wadium nie podlega zwrotowi, a zatrzymana kwota nie jest już zaliczką na poczet wynagrodzenia, lecz stanowi odszkodowanie za niedopełnienie warunków umowy. Takie odszkodowanie nie podlega przepisom ustawy o VAT, a tym samym nie podlega opodatkowaniu.

Podsumowując, faktura dokumentująca zapłatę wadium powinna zostać wystawiona tylko w przypadku wyłonienia zwycięzcy przetargu i zaliczenia jego wadium na poczet przyszłego skonkretyzowanego świadczenia. Z chwilą tego zaliczenia wadium będzie pełnić funkcję zaliczki na poczet przyszłej dostawy i w rezultacie spowoduje powstanie obowiązku podatkowego w VAT.

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj
TAGI:
VAT
DZIAŁY:
Podatki

Autorzy artykułu

Michał Kostrzewa

radca prawny, specjalizuje się w zakresie optymalnych zasad rozliczeń podatku od towarów i usług, a także w funduszach unijnych.

Katarzyna Lewandowska

doradca podatkowy, konsultant, specjalizuje się w zakresie podatków dochodowych oraz podatków i opłat lokalnych.

Więcej z Praktyki §

Wydarzenia PDS

Więcej wydarzeń

Sprawdzone rozwiązania

dla każdego samorządu.

przeczytaj